Diegesis - Mimesis

Bu makale, Stephen Halliwell’in The Living Handbook of Narratology’de yer alan 2014 tarihli “Diegesis-Mimesis” isimli makalesinin Türkçe çevirisidir. Anlatıbilim alanının anlatmak/göstermek (telling/ showing) olarak karşıladığı diegesis/mimesis terimleri ilk kez Platon’un Devlet’indeki bir pasajda arada kullanılmıştır. Sonrasında Aristoteles, Poetika adlı eserinde kendi bağlamınca yeniden kullanır; fakat bu kullanım kimi noktalarda Platoncu izler taşıyor olmakla birlikte, bakımlardan münferit yeni bağlamlarıyla Devlet’deki kullanımdan ayrışır. Günümüzde dikotomi, anlatıbilim tayin ettiği dar karşılıklarıyla dolayıma girmiştir. Öte yandan Devlet’i referans alındığında Sokrates tarafından çizilen temel ayrımın standart modern kullanımdaki gibi tümüyle “göstermek” ve “anlatmak” arasında olmadığı görülmektedir. Dahası, Antik Çağ’daki kullanımlarından itibaren, eleştirel düzlemde kategorik çift terimlerin uzun zaman ziyadesiyle karmaşık kullanımlarının tarihi, günümüze kadar uzanmaktadır. makalede Halliwell, söz konusu karmaşayı, Sokrates’in görüşlerinin aktarıldığı/yorumlandığı Devlet’ine Aristoteles’in Poetika’sına odaklanarak ortaya koymakta, Orta Çağ Rönesans’taki kullanımlarına değinmekte, anlatıbiliminin indirgemeci kategorizasyonu kaynaklı açmazlara dikkat çekmekte, son olarak, konu üzerine çalışmak isteyen araştırmacılara alanda gördüğü boşlukları işaret etmektedir.